آیا می دانید نسبت به نماز اهل خانه وظیفه دارید، قال الله تبارک و تعالی فی کتابه: وَأْمُرْ أَهْلَكَ بِالصَّلَوةِ وَاصْطَبِرْ عَلَیْهَا لَا نَسْئَلُكَ رِزْقاً نَّحْنُ نَرْزُقُكَ وَالْعَقِبَةُ لِلتَّقْوَى‏ (آیه ۱۳۲ سوره مباركه طه) وخانواده ‏ات را به نماز فرمان ده و بر آن پایدار باش. ما از تو روزى نمى‏ خواهیم، (بلكه) ما تو را روزى مى‏ دهیم، و سرانجامِ (نیكو) براى (اهل) تقوا است.»


خشوع پیامبر صلى الله علیه و آله در نماز

10752- فلاح السائل روی ابو محمّد جعفر بن علی القمّی فی كتاب زهد النبی صلى الله علیه و آله : كانَ النبیُّ

صلى الله علیه و آله إذا قامَ إلى الصَّلاةِ تَرَبَّدَ وَجهُهُ خَوفا مِنَ اللّه تعالى . [1]

- فلاح السائل ـ به نقل از ابو محمّد جعفر بن على القمى در كتاب زهد النبی صلى الله علیه و آله ـ : پیامبر صلى الله علیه و آله هرگاه به نماز مى ایستاد، از ترس خداوند متعال، رنگ چهره اش مى پرید.

10753- فلاح السائل روی ابو محمّد جعفر بن علی القمّی فی كتاب زهد النبی صلى الله علیه و آله : أنَّ النبیَّ صلى الله علیه و آله كانَ إذا قامَ إلى الصَّلاةِ كأنّهُ ثَوبٌ مُلقى . [2]

- فلاح السائل ـ به نقل از ابو محمّد جعفر بن على القمى در كتاب زهد النبی صلى الله علیه و آله ـ : رسول خدا صلى الله علیه و آله هرگاه به نماز مى ایستاد ، [از فرط آرامش] مانند جامه اى بود كه به كنارى افتاده باشد .

خشوع امام على علیه السلام در نماز

10754- الإمامُ الصّادقُ علیه السلام : كانَ علیٌّ علیه السلام إذا قامَ إلى الصَّلاةِ فقالَ :    «وَجَّهْتُ وَجْهِیَ لِلَّذِی فَطَرَ السَّماواتِ و الأرْضَ» [3]   تَغَیَّرَ لَونُهُ؛ حتّى یُعرَفَ ذلكَ فی وَجهِهِ . [4]

- امام صادق علیه السلام : على علیه السلام هرگاه به نماز برمى خاست ، مى گفت : «رو به سوى كسى كردم كه آسمانها و زمین را آفرید» و رنگش تغییر مى كرد ، به طورى كه در چهره اش پیدا بود .

10755- بحار الأنوار : فی تفسیر القُشَیریّ : أنّه كانَ علیه السلام إذا حَضَرَ وَقتُ الصَّلاةِ تَلَوَّنَ و تَزَلزَلَ، فقیلَ لَهُ : ما لَكَ ؟ فیقولُ : جاءَ وقتُ أمانَةٍ عَرَضَها اللّه ُ تعالى على السماواتِ و الأرضِ و الجبالِ فَأبَینَ أن یَحمِلنَها و حَمَلَها الإنسانُ فی ضَعفِی، فلا أدرِی اُحسِنُ إذا ما حَمَلتُ أم لا ؟! [5]

- بحار الأنوار : در تفسیر القشیرى آمده است : على علیه السلام چون وقت نماز مى شد ، رنگش تغییر مى كرد و به خود مى لرزید . به آن حضرت عرض شد : شما را چه شده است؟ فرمود : هنگام امانتى رسیده است كه خداوند متعال آن را بر آسمانها و زمین و كوهها عرضه كرد ، اما آنها از پذیرفتنش

آن خوددارى كردند و انسان به عهده گرفت و من با این ضعف و نا توانیم نمى دانم آیا از عهده برداشتن این بار به خوبى برمى آیم یا نه .

10756- أعلام الدین : كانَ أمیرُ المؤمنینَ علیه السلام إذا أخَذَ فی الوُضُوءِ یَتَغَیَّرُ وَجهُهُ مِن خِیفَةِ اللّه ِ تعالى . [6]

- أعلام الدین : امام على علیه السلام هرگاه شروع به گرفتن وضو مى كرد ، از ترس خدا ، رنگ رخسارش برمى گشت .

10757- دعائم الإسلام عن علیٍّ صلواتُ اللّه ِ علَیهِ أنّهُ كانَ إذا دَخَلَ الصَّلاةَ كانَ كَأنَّهُ بِناءٌ ثابِتٌ أو عَمودٌ قائمٌ لا یَتَحَرَّكُ ، و كانَ ربّما رَكَعَ أو سَجَدَ فَیَقَعُ الطَّیرُ علَیهِ، و لَم یُطِقْ أحَدٌ أن یَحكِیَ صلاةَ رسولِ اللّه ِ صلى الله علیه و آله إلاّ علیُّ بنُ أبی طالبٍ و علیُّ بنُ الحسینِ علیهما السلام . [7]

- دعائم الإسلام : نقل شده است كه امام على علیه السلام هرگاه به نماز مى ایستاد ، مانند بنایى استوار یا ستونى راست تكان نمى خورد . گاهى اوقات در حال ركوع یا سجده [از بس آرام بود و كوچكترین حركتى نمى كرد ]پرنده بر پشت آن حضرت فرود مى آمد . هیچ كس طاقت تقلید از نماز رسول خدا صلى الله علیه و آله را نداشت ، جز على بن ابى طالب و على بن الحسین علیهما السلام .

خشوعِ فاطمه دخت رسول خدا صلى الله علیه و آله

10758- رسولُ اللّه ِ صلى الله علیه و آله ـ عمّا یَقَعُ مِن الظُّلمِ على أهلِ البَیتِ علیهم السلام ـ : أمّا ابنَتی فاطمةُ فإنّها سَیِّدَةُ نِساءِ العالَمینَ مِن الأوَّلِینَ و الآخِرِینَ  .........  متى قامَت فی مِحرابِها بینَ یَدَی رَبِّها جَلَّ جلالُهُ زَهَرَ نورُها لِملائكةِ السَّماءِ كما یَزهَرُ نورُ الكواكِبِ لأهلِ الأرضِ، و یقولُ اللّه ُ عَزَّ و جلَّ لملائكَتِهِ: یا ملائكَتِی ، انظُرُوا إلى أمَتی فاطمةَ سَیِّدَةِ إمائی قائمهٌ بینَ یَدَیَّ، تَرتَعِدُ فَرائصُها مِن خِیفَتی، و قد أقبَلَت بقَلبِها على عِبادَتِی، اُشهِدُكُم أنّی قد أمَّنتُ شِیعَتَها مِنَ النارِ . [8]

- پیامبر خدا صلى الله علیه و آله ـ در ضمن بیان ستمى كه بر اهل بیت علیهم السلام خواهد رفت ـ فرمود : امّا دخترم فاطمه، او بانوى زنان جهان است .........  ؛ هرگاه در محراب خود در برابر پروردگارش ، جلّ جلاله ، بایستد ، نورش براى فرشتگان آسمان مى درخشد، همچنان كه نور ستارگان براى زمینیان مى درخشد و خداوند عزّ و جلّ به

فرشتگانش مى فرماید : اى فرشتگان من! به كنیز من فاطمه بنگرید ، بانوى كنیزان من در برابر من ایستاده است و گوشت تنش از بیم من مى لرزد . او با دل خویش به عبادت من روى آورده است ، شما را گواه مى گیرم كه شیعیان او را از آتش ایمن كردم .

10759- عدّة الداعی : كانَت فاطِمةُ علیها السلام تَنهَجُ فی الصَّلاةِ مِن خِیفَةِ اللّه ِ تعالى .[9]

- عدّة الداعی : فاطمه علیها السلام در نماز ، از ترس خداوند متعال ، نفس نفس مى زد .

خشوع امام حسن علیه السلام در نماز

10760- الإمامُ زینُ العابدینَ علیه السلام : إنّ الحَسنَ بنَ علیٍّ علیهما السلام كانَ إذا قامَ فی صَلاتِهِ تَرتَعِدُ فَرائصُهُ بینَ یَدَی رَبِّهِ عَزَّ و جلَّ، و كانَ إذا ذَكَرَ الجَنّةَ و النارَ اضطَرَبَ اضطِرابَ السَّلیمِ . [10]

- امام زین العابدین علیه السلام : حسن بن على علیهما السلام چون به نماز مى ایستاد ، عضلاتش در برابر پروردگارش عزّ و جلّ مى لرزید و هرگاه سخن از بهشت و دوزخ به میان مى آمد ، همچون مار گزیده، آسیمه سر مى شد .

10761- بحار الأنوار : كانَ الحَسنُ علیه السلام إذا فَرَغَ مِن وُضُوئهِ تَغَیَّرَ لَونُهُ، فقیلَ لَهُ فی ذلكَ، فقالَ : حَقٌّ على مَن أرادَ أن یَدخُلَ على ذِی العَرشِ أن یَتَغَیَّرَ لَونُهُ .[11]

- بحار الأنوار: امام حسن علیه السلام هرگاه وضویش را تمام مى كرد ، رنگش مى پرید . علّت را جویا شدند ، فرمود : كسى كه مى خواهد به حضور خداوندگار صاحب عرش برسد ، باید رنگش را ببازد .

10762- بحار الأنوار من كتاب اللؤلؤیات : كانَ الحَسنُ علیه السلام إذا تَوَضَّأ تَغَیَّرَ لَونُهُ، و ارتَعَدَت مَفاصِلُهُ، فقیلَ لَهُ فی ذلكَ، فقالَ : حَقٌّ لِمَن وَقَفَ بینَ یَدَی ذِی العَرشِ أن یَصفَرَّ لَونُهُ و تَرتَعِدَ مَفاصِلُهُ . [12]

- بحار الأنوار ـ به نقل از كتاب اللؤلؤیات ـ : امام حسن علیه السلام هرگاه وضو مى گرفت رنگ چهره اش تغییر مى كرد و بندهاى بدنش به لرزه مى افتاد . علت را جویا شدند ، فرمود : كسى كه در برابر خداوندگار صاحب عرش ایستاده است ، باید رنگش زرد شود و بند بند بدنش به لرزه افتد .

خشوع امام زین العابدین علیه السلام در نماز

10763- الإمامُ الباقرُ علیه السلام : كانَ علیُّ بنُ الحسینِ صلواتُ اللّه ِ علیهِما إذا قامَ فی الصَّلاةِ كأنّهُ ساقُ شَجرَةٍ لا یَتَحَرَّكُ مِنهُ شَیءٌ إلاّ ما حَرَّكَهُ الرِّیحُ مِنهُ . [13]

- امام باقر علیه السلام : امام زین العابدین ـ صلوات اللّه علیه ـ هرگاه به نماز مى ایستاد گویى تنه درختى است، كه هیچ چیزى از آن تكان نمى خورَد ، مگر آنچه كه وزش باد به حركت درمى آورَد .

10764- الإمامُ الصّادقُ علیه السلام : كان علیُّ بنُ الحسینِ علیهما السلام إذا قامَ إلى الصّلاةِ تَغَیَّرَ لَونُهُ، فإذا سَجَدَ لم یَرفَعْ رَأسَهُ حتّى یَرفَضَّ عَرَقا . [14]

- امام صادق علیه السلام : امام زین العابدین علیه السلام هرگاه به نماز مى ایستاد رنگش مى پرید و چون به سجده مى رفت آنقدر سر از سجده برنمى داشت كه عرق از او مى ریخت .

10765- عنه علیه السلام : كانَ علیُّ بنُ الحسینِ علیهما السلام إذا حَضَرَتِ الصَّلاةُ اقشَعَرَّ جِلدُهُ، و اصفَرَّ لَونُهُ، و ارتَعَدَ كالسَّعَفَةِ . [15]

- امام صادق علیه السلام : چون وقت نماز مى رسید، مو بر بدن امام زین العابدین علیه السلام راست مى شد ، و رنگش زرد مى گشت و چون شاخه خشكیده درختِ خرما مى لرزید.

10766- فلاح السائل : كانَ [ علیّ بن الحسین علیهما السلام ]إذا شَرَعَ فی طَهارَةِ الصَّلواتِ اصفَرَّ وَجهُهُ و ظَهَرَ علَیهِ الخَوفُ . [16]

- فلاح السائل : امام زین العابدین علیه السلام هرگاه شروع به وضو گرفتن براى نمازها مى كرد، رنگش زرد مى شد و ترس او را فرا مى گرفت .

خشوع امام باقر و امام صادق علیهما السلام

10769- بحار الأنوار عن جابر الجعفی : سمعت أبا عبد اللّه صلى الله علیه و آله :  .........  و لقد صَلّى أبو جعفرٍ علیه السلام ذاتَ یَومٍ فَوَقَعَ على رَأسِهِ شَیءٌ فلَم یَنزِعْهُ مِن رَأسِهِ حتّى قامَ إلَیهِ جعفرٌ فَنَزَعَهُ مِن رَأسِهِ؛ تَعظیما للّه ِِ و إقبالاً على صلاتِهِ، و هُو قولُ اللّه ِ :    «أقِمْ وَجْهَكَ للدِّینِ حَنیفا»     . [17]

- بحار الأنوار ـ به نقل از جابر جعفی ـ : شنیدم امام صادق علیه السلام فرمود :  ....  روزى ابو جعفر (امام باقر علیه السلام ) به نماز ایستاد ، در همان حال چیزى روى سر آن حضرت افتاد ، اما آن را از سر خود دور نكرد، تا آن كه جعفر(امام صادق علیه السلام ) آن را از روى سر ایشان برداشت. این عمل حضرت ناشى از تعظیم خدا و توجّه به نمازش بود و این فرموده خداوند است كه : «و به سوى دین روى آر، با اخلاص و راستى» .

10770- فلاح السائل : رُوِیَ أنّ مولانا جعفرَ بنَ محمّدٍ الصادقَ علیهما السلام كانَ یَتلُو القرآنَ فی صلاتِهِ فَغُشِیَ علَیهِ، فلمّا أفاقَ سُئلَ : ما الذی أوجَبَ ما انتَهَت حالُكَ إلَیهِ ؟ فقالَ ـ ما مَعناهُ ـ : ما زِلتُ اُكَرِّرُ آیاتِ القرآنِ حتّى بَلَغتُ إلى حالٍ كأنَّی سَمِعتُها مُشافَهَةً مِمَّن أنزَلَها . [18]

- فلاح السائل : روایت شده است كه سرورمان امام جعفر صادق علیهما السلام در نماز خود قرآن تلاوت مى كرد كه از هوش رفت . وقتى به هوش آمد سؤال كردند: چه شد كه به این حال افتادید؟ حضرت پاسخى به این مضمون داد : آیات قرآن را پیوسته تكرار مى كردم تا جایى كه این حالت به من دست داد كه گویى آن را از زبان نازل كننده اش مى شنوم .

10771- فلاح السائل عن أبی أیوب : كانَ أبو جعفرٍ و أبو عبدِ اللّه ِ علیهما السلام إذا قاما إلى الصَّلاةِ تَغَیَّرَت ألوانُهُما حُمرَةً و مَرَّةً صُفرَةً ، و كأنّما یُناجِیانِ شَیئا یَرَیانِهِ . [19]

- فلاح السائل ـ به نقل از أبو أیوب ـ : امام باقر و امام صادق علیهما السلام هر گاه به نماز مى ایستادند رنگ رخسارشان ، گاه سرخ مى شد و گاه زرد؛ گویى با كسى راز و نیاز مى كنند كه او را مى بینند .


پی نوشت ها

_________________________________________________________________

[1] - فلاح السائل : 289/182 .

[2] - فلاح السائل : 289/183 .

[3] - الأنعام : 79 .

[4] - فلاح السائل : 202/115 .

[5] - بحار الأنوار : 41/17/10 .

[6] -أعلام الدین : 247 .

[7] -دعائم الإسلام : 1/159 .

[8] -بحار الأنوار : 43/172/13 .

[9] -عدّة الداعی : 139 .

[10] -بحار الأنوار : 84/258/56 .

[11] -بحار الأنوار : 80/347/32

[12] --بحار الأنوار : 80/346/30 .

[13] -الكافی : 3/300/4 .

[14] - فلاح السائل : 222/124

[15] - فلاح السائل:203/117.

[16]- فلاح السائل : 124 .

[17 - بحار الأنوار : 84/252/48 .

[18] - فلاح السائل : 210/121 .

[19]- فلاح السائل : 290/186 .

برگرفته از کتاب میزان الحکمه
گردآوری کننده ابوالفضل حسن نژاد





طبقه بندی: روایات نماز، 
نوشته شده در تاریخ : شنبه 19 اسفند 1391 | توسط : ابوالفضل حسن نژاد | نظرات()